۷ نشانه اضطراب در کودکان که والدین نباید نادیده بگیرند
آیا کودک شما مرتب دل‌درد می‌گیرد؟ از رفتن به مدرسه امتناع می‌کند؟ بیش از حد نگران اتفاقات مختلف است یا شب‌ها سخت می‌خوابد؟گاهی اضطراب کودک آن‌قدر واضح نیست که والدین متوجه آن شوند. بعضی کودکان نمی‌گویند «من مضطربم»، بلکه اضطراب خود را از طریق رفتار، بدن یا تغییرات روزمره نشان می‌دهند.شناخت این نشانه‌ها می‌تواند اولین قدم برای کمک به کودک باشد.۱. نگرانی بیش از حد
اگر کودک دائماً درباره اتفاقات مختلف سؤال می‌کند یا مرتب نگران آینده، مدرسه، سلامتی خود یا اعضای خانواده است، ممکن است اضطراب در پس این نگرانی‌ها وجود داشته باشد.البته نگرانی در کودکان طبیعی است؛ مهم این است که شدت، تداوم و تأثیر آن بر زندگی کودک بررسی شود.
۲. دل‌درد و سردردهای مکرر
اضطراب می‌تواند خودش را به شکل علائم جسمانی نشان دهد.دل‌درد، سردرد، تهوع یا احساس ناخوشی، به‌خصوص در موقعیت‌هایی مانند رفتن به مدرسه یا حضور در جمع، ممکن است با اضطراب ارتباط داشته باشد.البته در صورت وجود علائم جسمانی، بررسی پزشکی نیز اهمیت دارد.
۳. ترس از جدا شدن از والدین
برخی کودکان هنگام جدا شدن از والدین به‌شدت مضطرب می‌شوند، گریه می‌کنند یا حاضر نیستند تنها بمانند.اگر این ترس متناسب با سن کودک نباشد و در فعالیت‌های روزمره، مدرسه یا روابط او اختلال ایجاد کند، بهتر است جدی گرفته شود.
۴. اختلال در خواب
دشواری در به خواب رفتن، بیدار شدن‌های مکرر، کابوس یا ترس از خوابیدن به تنهایی می‌تواند یکی از نشانه‌های اضطراب باشد.گاهی کودک قبل از خواب درباره اتفاقات مختلف فکر می‌کند و ذهن او به‌راحتی آرام نمی‌شود.
۵. اجتناب از مدرسه یا موقعیت‌های اجتماعی
کودکی که دائماً از رفتن به مدرسه، شرکت در مهمانی، صحبت کردن در جمع یا انجام فعالیت‌های جدید اجتناب می‌کند، ممکن است با اضطراب مواجه باشد.در چنین شرایطی بهتر است به جای اینکه کودک را «خجالتی» یا «لوس» بدانیم، علت رفتار او را بررسی کنیم.
۶. تحریک‌پذیری و تغییر رفتار
اضطراب همیشه با گریه و ترس دیده نمی‌شود.گاهی کودک مضطرب زود عصبانی می‌شود، پرخاشگری می‌کند، بی‌قرار می‌شود یا تحملش در برابر اتفاقات کوچک کاهش پیدا می‌کند.به همین دلیل تغییر ناگهانی یا پایدار در رفتار کودک ارزش توجه دارد.
۷. کاهش تمرکز و افت عملکرد تحصیلی
وقتی ذهن کودک درگیر نگرانی است، ممکن است تمرکز کردن برای او دشوار شود.در نتیجه ممکن است والدین تصور کنند کودک «حواس‌پرت» یا «تنبلی» است، در حالی که اضطراب می‌تواند یکی از عوامل مؤثر بر کاهش تمرکز و عملکرد تحصیلی باشد.
چه زمانی باید از متخصص کمک گرفت؟
وجود یکی از این نشانه‌ها به‌تنهایی به معنای وجود اختلال اضطرابی نیست.اما اگر علائم شدید، مداوم یا رو به افزایش باشند و روی خواب، مدرسه، روابط، فعالیت‌های روزمره یا آرامش کودک تأثیر بگذارند، بهتر است کودک توسط روانشناس متخصص ارزیابی شود.
یک نکته مهم برای والدین
اولین قدم، شنیدن کودک بدون قضاوت است.به جای اینکه بگوییم:«چیزی نیست، نترس!»می‌توانیم بگوییم:«می‌فهمم که این موضوع تو را نگران کرده. بیا با هم ببینیم چه چیزی باعث این نگرانی شده است.»همین تغییر کوچک در شیوه پاسخ دادن والدین می‌تواند احساس امنیت بیشتری به کودک بدهد.
سخن پایانی
اضطراب کودک همیشه با جمله «من می‌ترسم» بیان نمی‌شود؛ گاهی پشت یک دل‌درد، بی‌قراری، افت تحصیلی، پرخاشگری یا امتناع از مدرسه پنهان می‌شود.کودک مضطرب بیش از هر چیز به درک شدن، احساس امنیت و کمک درست نیاز دارد؛ نه سرزنش و برچسب.اگر درباره اضطراب، رفتار یا عملکرد فرزندتان نگرانی دارید، ارزیابی تخصصی می‌تواند به شناخت علت و انتخاب مسیر مناسب کمک کند.آرامش امروز خانواده، فرزندان موفق فردا